Dział historii i kultury
W dziale historii i kultury zgromadzone są materiały dotyczące dziejów miasta i jego dzielnic, przemysłu, szkolnictwa, życia kulturalnego i społeczno-politycznego. Są to archiwalia (dokumenty, fotografie), druki i eksponaty trójwymiarowe. Wśród nich znajdują się dokumenty dotyczące powstań śląskich i plebiscytu, działalności polskich towarzystw i organizacji na terenie miasta w okresie międzywojennym, takich jak np.: "Sokół", Towarzystwo Śpiewu "Echo" z Chropaczowa, pamiątki z czasów okupacji (w tym listy pisane przez świętochłowiczan z obozów koncentracyjnych do rodzin) oraz ciekawy zbiór fotografii dokumentujący współczesne przeobrażenia architektoniczno-urbanistyczne miasta, życie rodzinne, społeczne. Wśród eksponatów na uwagę zasługują medale i odznaczenia za udział w powstaniach śląskich, mundury, kolekcja sztandarów towarzystw, związków, organizacji społecznych i zakładów pracy z terenów miasta. Najstarszy z nich to sztandar Ochotniczej Straży Pożarnej Huty "Zgoda" i Towarzystwa Śpiewu "Echo" z Chropaczowa. W dziale historii i kultury miasta i regionu znajduje się również kolekcja zabytkowej już porcelany z Huty "Franciszka".


Dział etnograficzny
W dziale etnograficznym zgromadzone są zabytki z zakresu kultury ludowej i robotniczej miasta i regionu. Największy zbiór stanowią eksponaty związane z wyposażeniem wnętrza mieszkalnego (sprzęty domowe, przedmioty gospodarstwa domowego, meble), narzędzia rolnicze, górnicze i rzemieślnicze. Około 300 sztuk liczy kolekcja części stroju rozbarskiego, który dokumentowany jest również w twórczości plastycznej znanych artystów malarzy. Należą do nich prace olejne Stanisława Klimowskiego, Jana Łonickiego, Zdzisława Dunina i Piotra Kowalewicza. Muzeum posiada kolekcję rzeźb w węglu górnika Feliksa Lazara z Lipin - o tematyce górniczej, a także prace współczesne miejscowych twórców nieprofesjonalnych, między innymi Jana i Ryszarda Szczepanków, którzy w swoich dziełach upamiętniają ginącą zabytkową architekturę Świętochłowic. W dziale tym zgromadzono kolekcję instrumentów muzycznych.


Dział naukowo- oświatowy
Do podstawowych form upowszechniania zbiorów należą wystawy. Muzeum w swej działalności wystawienniczej stara się eksponować i popularyzować najcenniejsze wartości historii i kultury Górnego Śląska. Poza ekspozycjami stałymi: "Jak to dawniej na śląsku bywało" i "Dawnes instrumenty muzyczne" Muzeum organizuje wystawy czasowe. Tematycznie przeważają ekspozycje upamiętniające ważne wydarzenia historyczne. Prezentuje się twórczość artystów plastyków i miejscowych twórców nieprofesjonalnych. Obecnie wystawy stałe ze względu na stan techniczny budynku zostały zamknięte dla zwiedzających. Udostępniony jest tylko parter budynku, gdzie prezentuje się ekspozycje czasowe, odbywają się wykłady w ramach Wszechnicy Wiedzy o Śląsku, koncerty i poranki muzyczne.